Datum:

Prediker:

Skrifgedeelte:

Tema:

Boodskap: 1. Die meeste mense dink dat herlewing net binne kerke gebeur. Maar soms tree God op plekke in waar niemand dit verwag nie—selfs op die aandelemark. Vandag stap ons op die handelsvloer van die geskiedenis en ontdek wat God in ’n krisis kan doen. 2. Dit is 23 September 1857. New York-stad, die magtigste finansiële stad in die wêreld, is besig om uitmekaar te val. Banke misluk—dosyne van hulle. Die Ohio Life Insurance and Trust Company het ses weke vroeër ineengestort en die helfte van die finansiële stelsel saam met hom afgetrek. Die nuus het deur die telegraaf vinniger gereis as wat enigiemand voorbereid was, en wat die telegraaf gedra het, was paniek—suiwer, onbeheerde, ekonomie-verwoestende paniek. 3. Goudreserwes het uitgeput geraak en besighede wat in Junie nog gesond was, was teen Augustus weg. Mans wat oor dekades hul bestaan opgebou het, het alles binne weke sien verdwyn. 4. New York-stad in die jare voor die paniek was die enjin van Amerikaanse ambisie. Die bevolking het ontplof en immigrasie het die stad oorstroom. Spoorweë het uitgebrei, grond-spekulasie was oral, en krediet is aan byna enigiemand gegee. Die stad het na geld geruik en beweeg soos ’n masjien wat onstuitbaar gelyk het—totdat dit gestop het. 5. Die ineenstorting was vinnig en wreed. Binne weke het 18 000 besighede in Amerika misluk. Werkloosheid in New York-stad was katastrofies, met 30 000 werkers sonder werk teen die herfs. 6. Die strate van Laer Manhattan het die storie duidelik vertel: mense wat buite geslote banke staan met niks om te doen nie, fabriekwerkers wie se skofte vir onbepaalde tyd gekanselleer is, handelaars wie se rakke vol was maar wie se kliënte geen geld gehad het nie. Die stad wat nooit stop nie, het begin stilstaan—nie uit keuse nie, maar uit nood. 7. Te midde van hierdie chaos het die Dutch Reformed Church in Fultonstraat vir Jeremiah Lanphier, ’n 48-jarige leek-sendeling sonder formele teologiese opleiding, sonder ’n bekende naam en sonder invloedryke ondersteuners, uitgestuur. Sy opdrag was eenvoudig: versprei literatuur, besoek huise, nooi mense kerk toe, en doen die gewone, onaansienlike werk van stadsbediening. 8. Die werk was moeilik en die resultate klein, maar Lanphier was nie hoofsaaklik ’n man van argumente nie—hy was ’n man van gebed. Gebed was die enjin van sy werk, die plek waarheen hy gegaan het voor, tydens en ná sy werk op die strate. Terwyl hy sien hoe die finansiële paniek versprei, het hy ’n las gevoel wat hy nie kon afskud nie: hierdie mans het ’n plek nodig om te bid. Nie Sondagoggend in ’n formele diens nie, maar in die middel van die werksdag—stil, sonder aankondiging, sonder vertoning. Net bid. 9. Hy het ’n eenvoudige pamflet ontwerp wat ’n weeklikse middaggebedsbyeenkoms by die Fultonstraat-kerk aangekondig het. Op 23 September 1857 om 12:00 die middag het hy die trappe opgeklim en gaan sit. Aanvanklik was hy alleen. Teen 12:30 het voetstappe gekom—een man, toe nog een—totdat ses mans saam gesit het. Wat nie een van hulle geweet het nie, was dat hulle nie net ’n gebedsbyeenkoms begin het nie; hulle het ’n pen uitgetrek. 10. Geen bekende prediker het hierdie byeenkoms geroep nie. Geen denominasie het dit georganiseer nie. Geen koerant het dit aangekondig nie. Geen invloedryke Christenleier het ’n brief gestuur om mense uit te nooi nie. 11. Ses gewone mans—sakemanne, klerke, werkers—het daardie oggend wakker geword in dieselfde finansiële krisis as almal in New York, met dieselfde vrees, dieselfde onsekerheid, dieselfde onmoontlike vrae oor môre. Hulle het gaan sit en gebid, nie omdat dit strategies die regte ding was om te doen nie, nie omdat iemand met een of ander algoritme bereken het dat gebed meetbare resultate sou oplewer nie, nie omdat omstandighede gunstig was nie, maar omdat een man geglo het dat wanneer elke ander deur begin toemaak, die deur na God toe altyd oop bly. 12. Wat Jeremiah Lanphier op 23 September 1857 in daardie kamer in Fultonstraat begin het met ses mans, sou een van die grootste bewegings van gebed en geestelike ontwaking in moderne geskiedenis word. Nie gelei deur ’n beroemde prediker nie, nie gefinansier deur ryk skenkers nie, maar begin deur een stil, gewone man wat besluit het dat twaalfuur die middag die regte tyd was om te bid, dat ‘n kamertjie in Fultonstraat die regte plek was, en ses mense genoeg is om te begin. 13. Die volgende Woensdag het 20 mans gekom. Die week daarna 40. Teen die vierde week was die kamer vol en die byeenkoms het daagliks geword. Die nuus het nie deur bemarking versprei nie, maar deur een man wat vir ’n ander vertel het. Koerante het dit begin opmerk, en teen vroeg 1858 het 10 000 mense per dag in New York-stad by middaggebedsbyeenkomste saamgekom. Kerke, teaters en openbare sale het hul deure oopgemaak. 14. Mans van elke denominasie en sosiale klas het saam gebid. Die finansiële paniek het almal gelyk gemaak. Bankier en klerk, handelaar en arbeider—almal het ontdek hulle het dieselfde ding nodig. En dit was God. 15. Bekeringe het vinnig vermeerder. Teen die lente van 1858 het 50 000 mense per week tot geloof in Christus gekom regoor Amerika. Die beweging het na Ierland, Skotland, Wallis en Engeland versprei en honderde duisende mense het tot geloof gekom. In twee jaar na ramings 2 miljoen mense. 16. Maar die getalle was nie die punt nie—dit was net die oorvloed. Die punt was wat in die kamer gebeur het: gebed as die primêre aksie, die verborge dissipline wat alles voorafgegaan het. Jeremiah Lanphier het daagliks gebid—ongesien—totdat die las oorgeloop het. Ses mans op ’n Woensdag het 10 000 elke dag geword. 17. Herlewing het nie deur strategie of invloed gekom nie, maar deur een gewillige persoon wat besluit het dat die krisis nie hoofsaaklik ’n ekonomiese probleem is nie, maar ’n gebedsprobleem. Ware herlewing het ook sosiale hervorming gebring: misdaad het afgeneem, kroeë het minder besigheid gerapporteer, en gemeenskappe is verander. Vaders, werkgewers en handelaars wat God ontmoet het, het anders begin leef. Herlewing was terselfdertyd geestelik en sosiaal— 18. Die herlewing van 1857 is vandag belangrik nie as ’n nuuskierigheid nie, maar as ’n bloudruk. Finansiële onsekerheid, brose instellings en angstige mense wat sien hoe alles ineenstort, is nie uniek aan 1857 nie. Dit is die werklikheid van elke generasie. 19. Jeremiah Lanphier het besluit dat die krisis ’n deur na gebed is, nie ’n hindernis nie. Hy het 30 minute alleen gesit voordat iemand gekom het, omdat die dissipline nie van sigbare resultate afhanklik was nie—die resultaat was God se saak. Hy het verstaan dat die finansiele krisis nie ‘n hindernis was nie, maar juis die geleentheid geskep het vir ‘n oomblik soos hierdie. 20. Dieselfde God wat ’n geleende kamer in Fultonstraat gevul het, is vandag nog hier en Hy werk steeds deur gewillige mense. Hy werk steeds deur iemand wat bereid is om in die leë kamer te sit, om met ses te begin, om die krisis as ’n deur te sien eerder as ’n hindernis. 21. As ons kyk na ons skriflesing vanoggend sien ons dat Matteus 6 begin met ’n waarskuwing: ““Moenie julle godsdienstige pligte in die openbaar nakom om deur mense gesien te word nie, want dan kry julle geen beloning van julle Vader wat in die hemel is nie.” (6:1). Jesus pas dit dan toe op drie godsdienstige praktyke: Gee (6:2–4) - “As jy byvoorbeeld armes help, moet dit nie uitbasuin nie. Dis skynheiliges wat dit doen.” Gebed (6:5–15) - Vas (6:16–18) - “As julle vas, moet julle nie soos skynheiliges met lang gesigte rondloop nie.” In elke geval gaan dit nie oor die daad self nie, maar oor die motief. Ons fokus in ons teks vanoggend op die gebed. 22. Ons moet mooi verstaan vanoggend as ons na ons teks kyk: Jesus is nie besig om openbare gebed te veroordeel nie. Dit is nie verkeerd om in die openbaar te bid nie. Vir Jesus het dit gegaan oor die motief daaragter. V5 se die rede waarom hierdie skynheiliges in die openbaar gebid het was “…..sodat die mense hulle kan sien.” 23. ““Verder, as julle bid, moet julle nie soos die skynheiliges wees nie.” Die woord “skynheiliges” (Grieks: hypokritēs) het oorspronklik na akteurs op ’n verhoog verwys. Hierdie akteurs het maskers gedra omrede hulle verskeie rolle moes speel. Jesus kritiseer dié wat gebed as ’n vertoning gebruik, eerder as kommunikasie met God. “Hulle hou daarvan om in die sinagoges en op die straathoeke te staan en bid sodat die mense hulle kan sien.” Openbare gebed was normaal en aanvaarbaar in die Joodse lewe. Die probleem is hulle liefde om gesien te word. “Hulle het hul loon klaar weg.” Hulle “loon” is menslike bewondering—nie Goddelike goedkeuring nie. Daar is ‘n spreekwoord wat sê: jy kry waarvoor jy mik. As jy menslike bewondering soek gaan jy dit kry, maar as jy Goddelike goedkeuring soek moet jou gebede anders lyk. 24. “Nee, as jy bid, gaan na jou kamer toe, maak die deur toe en bid tot jou Vader wat jy nie kan sien nie. Jou Vader wat sien wat verborge is, sal jou beloon.” Die “kamer” (Grieks: tameion) verwys na ’n afgeslote, private vertrek, dikwels sonder vensters. Dit dui op afgesonderdheid, intimiteit en fokus. God word nie beïndruk deur sigbaarheid nie; Hy is teenwoordig in die verborgenheid. Die fokus skuif van mense na verhouding met die Vader. Die beloning is nie net uiterlik nie, maar ’n dieper verhouding met God. God werk in die binnekamer. 25. U sien geliefdes, die herlewing het nie eers herlewing geword toe 10 000 mense bymekaar was nie. Dit het begin toe een man besluit het dat ses genoeg is. U sien, een van die grootste probleme is dat ons almal WAG vir iemand om iets in beweging te bring. Ons wag vir herlewing om te begin en dan wil ons inval. 26. Jy wag nie vir die beweging nie—jy is die begin daarvan. Jeremiah Lanphier het elke dag deur Laer Manhattan geloop en gesien hoe die finansiële paniek die lewens van die mense wat hy moes bereik, vernietig. Hy kon besluit het dat die tydsberekening verkeerd was—dat ’n finansiële krisis nie die regte tyd is om ’n gebedsbeweging te begin nie. 27. Hy het die teenoorgestelde besluit geneem. Die krisis was nie die hindernis vir die roeping nie. Die krisis was die rede daarvoor. Die gebroke en bang mense op daardie strate was nie onbereikbaar nie. Hulle was gereed. “Die oes is groot en die arbeiders is min”, se Jesus! Hulle het net gewag vir iemand om ’n kamer oop te maak en eerste te gaan sit. 28. Die God wat daardie kamer in Fultonstraat met sy teenwoordigheid gevul het totdat dit oor New York en oor die Atlantiese Oseaan na Ierland, Skotland en Wallis versprei het, is nou nog hier. Maar ons moet bereid wees om die eerste 30 minute alleen in die kamer te sit. Ons moet bereid wees om met die spreekwoordelike ses te begin. God vra van ons dat ons bereid sal wees om die krisis as ’n deur te sien. 29. As jy gereed is om die Jeremiah Lanphier van jou straat, jou kantoor of jou stad te wees—nie wag vir ’n beroemde prediker om die beweging te begin nie, nie wag vir gunstige omstandighede nie, nie wag vir ’n groot skare nie—dan wees bereid om die kamer oop te maak. Wees bereid om te gaan sit. 30. Wees bereid om die een persoon te wees wat besluit het dat twaalfuur die middag op ’n Woensdag, te midde van watter krisis ookal, presies die regte tyd is om te bid. Hierdie week, vind een persoon. 31. Sê vir hulle julle gaan 30 minute saam bid. Nie vir ’n gebedsbyeenkoms nie. Nie vir ’n beweging nie. Nie vir iets groot nie. Net 30 minute. Twee mense. ’n Spesifieke tyd. ’n Spesifieke plek. En daag dan op. Want die hele herlewing van 1857 het nie begin toe 10 000 mense bymekaar was nie, maar toe een man besluit het dat ses genoeg is om te begin. 32. Jy wag nie vir die beweging nie. Jy is die begin daarvan.